Tết Thanh Minh năm 2021 là vào ngày nào?

Nội dung chính

    Tết thanh minh là gì ?


    Tết Thanh Minh (hay còn gọi Tiết thanh minh) là lễ tảo mộ từ lâu đã trở thành một trong những ngày lễ thiêng liêng đi sâu vào tiềm thức và văn hóa người Việt. Với truyền thống đạo lý uống nước nhớ nguồn, nhân dân ta coi đây là dịp để con cháu tưởng nhớ, thể hiện lòng thành kính và biết ơn đến những người thân đã khuất. Nguồn gốc Tết thanh minh xuất phát từ thời Trung Hoa cổ đại và thường tính theo ngày Dương lịch.

    tet-thanh-minh

    Tiết Thanh Minh năm 2022 diễn ra vào ngày nào ?


    Lấy điểm Xuân Phân làm điểm xuất phát (kinh độ mặt trời ứng với 0 độ), thì Tiết Thanh Minh ứng với thời điểm kinh độ mặt trời là 15 độ. Theo cách tính này thì Tết Thanh Minh năm 2022 tính theo Dương lịch sẽ bắt đầu từ ngày 5/4 (khi kết thúc tiết Xuân Phân) đến ngày 20/4 (khi bắt đầu tiết Cốc Vũ). Còn tính theo Âm lịch thì tiết Thanh Minh bắt đầu vào ngày 5/3 – tức ngày 20/3/2021. Vào ngày này, người Việt Nam thường tiến hành lễ tảo mộ để tỏ lòng thành kính, hiếu nghĩa đến đến những người thân đã khuất.

    TET-THANH-MINH-NAM-2022-LA-NGAY-NAO
    Tiết Thanh Minh 2022 rơi vào ngày Thứ 3, ngày 5/3 Âm lịch (5/4/2022 Dương lịch)
     

     Nguồn gốc ý nghĩa ngày Tết Thanh Minh


    Nguồn gốc Tết thanh minh.


    Tiết Thanh Minh có nguồn gốc từ Trung Quốc. Vào thời Xuân Thu chiến quốc, vua Tấn Văn Công của nước Tấn gặp loạn phải đi lưu vong. Lúc bấy giờ, một vị hiền sĩ tên Giới Tử Thôi luôn đi theo vua hiến kế và giúp vua vượt qua khó khăn. Lúc hết lương thực, ông đã không mảy may suy nghĩ bèn cắt một miếng thịt đùi của mình để nấu dâng lên vua khiến nhà vua vô cùng cảm kích.
    Giới Tử Thôi phò tá vua trong 19 năm, trải qua bao khó khăn hoạn nạn. Nhưng đến khi vua giành lại ngôi báu lại phong thưởng hậu hĩnh cho những người có công mà quên mất Giới Tử Thôi. Giới Tử thôi không những không đem lòng oán hận mà còn xem đó là nghĩa vụ của mình, sau đó cùng mẹ tới núi Điền Sơn ở ẩn.

    Xem thêm : Lăng mộ đá đẹp Ninh Bình

    Về sau, khi vua nhớ ra bèn cho người đi tìm, có ý phong thưởng nhưng Giới Tử Thôi đã từ chối. Vua liền hạ lệnh đốt rừng ý muốn ép Giới Tử Thôi phải ra ngoài nhưng ông nhất quyết không ra, cuối cùng cả hai mẹ con ông cùng chết cháy. Vua thương xót nên đã cho lập miếu thờ và hạ lệnh kiêng đốt lửa 3 ngày, chỉ ăn đồ nguội để tưởng nhớ (từ ngày 3/3 đến 5/3 âm lịch). Cũng chính vì thế mà trong dân gian còn gọi đó là Tết Hàn Thực.
    Từ thời Lý, nhân dân ta có ảnh hưởng bởi ngày này nhưng đã thay đổi ý nghĩa để phù hợp với phong tục tập quán người Việt. Nhân dân ta coi ngày Tiết Thanh Minh là dịp để tu sửa phần mộ dòng họ tổ tiên, tưởng nhớ đến người thân đã khuất. Vào này này, con cháu quanh năm đi làm ăn xa cũng thường trở về để sum họp gia đình, làm lễ tảo mộ, thăm viếng và dọn dẹp mộ phần ông bà tổ tiên.


    Ý nghĩa của Tết thanh minh.

    Tết thanh minh được xem là ngày tảo mộ. Ông bà ta xưa chọn Tiết thanh minh là ngày cắt cỏ trên mộ và đắp đất lên mộ, vì ngày này thời tiết chuyển sang ấm dần, mưa nhiều hơn, cây cỏ tươi tốt hơn trùm lên phần mộ, có thể làm mộ sụt lở nên cần phải cắt cỏ, đắp thêm đất lên mộ. Nhân lúc đi Thanh Minh tảo mộ, để tưởng nhớ tổ tiên, người đã khuất , mọi người có thể dạo chơi ngắm cảnh cỏ cây tươi tốt, nên còn gọi là Đạp Thanh. Đại thi hào Nguyễn Du có câu:

    le-thanh-minh
    Thanh minh trong tiết tháng ba
    Lễ là tảo mộ, hội là Đạp Thanh

     

    Tết thanh minh đến sau ngày lập xuân khoảng 45 ngày. Thường ngày này các gia đình hay làm bánh trôi, bánh chay để cúng .

     

    Lễ tảo mộ cần chuẩn bị những gì?


    tet-thanh_minh_2021_ngay_nao
    Vào dịp thanh minh các gia đình, con cháu thường làm lễ tảo mộ

    Trong dịp Thanh Minh, Tảo mộ được coi là nghi lễ quan trọng nhất, con cháu sẽ làm lễ tạ mộ ngay tại mộ phần. Việc chuẩn vị mâm lễ tạ mộ sao cho đầy đủ được các gia đình rất coi trọng.

    Chuẩn bị lễ vật cúng Thanh minh ngoài mộ gồm: 


    - Hương thơm, tiền vàng, giấy ngũ sắc, quần áo giấy
    - Bánh kẹo, hoa quả tươi
    - Trầu cau, thuốc, chè
    - Rượu trắng, nước sạch để cúng
    - Đồ ăn chay hoặc mặn
    - Một bộ tam sinh (có thể có hoặc không)


    mam-le-cung-tao-mo-tet-thanh-minh
     
    Những lễ vật trên cần dùng đĩa để đựng, sắp xếp gọn gàng và chu đáo, khi bày biện cần để đồ lễ lên mâm hoặc trải chiếu để dọn lên làm lễ (tránh để trực tiếp lên mặt đất).
    Lưu ý: Trước khi cúng Thanh minh ngoài mộ, nênthắp hương cúng Thổ Công và Thổ Địa tại nơi an táng mộ phần trước để xin phép. Các gia đình cần chuẩn bị lễ cúng dành riêng cho các ngài với lễ vật đơn giản gồm: hương nhang, trầu cau, rượu, tiền vàng, hoa quả, bánh kẹo... tùy theo mỗi gia đình.


    Chuẩn bị mâm cỗ cúng trong ngày Tết Thanh minh tại nhà


    Mâm lễ cúng Thanh Minh tại nhà không cần quá cầu kỳ, tùy theo điều kiện gia đình và phong tục tập quán vùng miền, điều quan trọng là người làm lễ phải có tâm thành kính.
    Tùy theo mỗi gia đình, có thể chuẩn bị mâm cúng chay hoặc mặn với đầy đủ các món mặn như xôi, gà , giò, nem, canh miến, thêm đĩa xào… và một số lễ vật khác như hoa quả, bánh kẹo, trầu cau, vàng mã...
     

    mam-cung-te-thanh-minh-tai-nha
    Mâm cơm cúng đơn giản tại nhà trong ngày tết Thanh Minh
     

    Văn khấn cúng Thanh Minh ngoài mộ


    Văn khấn lễ âm phần Long Mạch, Sơn thần thổ phủ nơi mộ

    – Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương.
    – Con kính lạy Hoàng thiên Hậu Thổ, chư vị Tôn thần:
    – Con kính lạy các ngài Thần linh bản xứ cai quản trong khu vực này.
    Hôm nay là ngày…
    Tín chủ (chúng) con là…
    Nhân tiết Thanh minh (hoặc là nhân tiết thu, tiết đông, hoặc nhân ngày lành tháng tốt...) tín chủ con thành tâm sắm lễ, quả cau lá trầu, hương hoa trà quả, thắp nén tâm hương kính dâng trước án, kính mời chư vị Tôn thần lai lâm chiếu giám.
    Gia đình chúng con có ngôi mộ của…
    Táng tại xứ này, nay muốn sửa sang xây đắp (hoặc tảo mộ, bốc mộ…) vì vậy chúng con xin kính cáo các đấng Thần linh, Thổ công, Thổ phủ Long Mạch, Tiền Chu Tước, Hậu Huyền Vũ, Tả Thanh Long, Hữu Bạch Hổ và Chư vị Tôn thần cai quản trong khu vực này, chúng con kính mời các vị chư Thần về đây chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật, độ cho vong linh được an nhàn yên ổn, siêu thoát. Cúi xin các vị phù hộ độ trì cho tín chủ chúng con toàn gia mạnh khỏe an bình, bốn mùa không tật ách, tám tiết hưởng thái bình.

     

    Văn khấn lễ vong linh ngoài mộ


    - Con lạy chín phương Trời, mười phương Chư Phật, Chư Phật mười phương
    - Con Kính lạy Hương linh (Hiển khảo, Hiển tỷ hoặc Tổ Khảo)
    Hôm nay là ngày…
    Nhân tiết…
    Tín chủ (chúng) con là…
    Ngụ tại…
    Chúng con và toàn thể gia đình con cháu, nhờ công ơn võng cực, nền đức cao dầy, gây dựng cơ nghiệp của chạnh lòng nghĩ đến âm phần ở nơi hoang vắng, tín chủ con thành tâm sắm lễ, quả cau lá trầu, hương hoa trà quả, thắp nén tâm hương kính dâng trước mộ, kính mời chân linh lai lâm hiến hưởng. Chúng con xin phép được sửa sang phần mộ, bồi xa, bồi thổ, cho được dầy bền, tu sửa minh đường hậu quỷ cho thêm vững chắc. Nhờ ơn Phật Thánh phù trì, đội đức trời che đất chở, cảm niệm Thần linh phù độ, khiến cho được chữ bình an, âm siêu dương thái. Con cháu chúng con xin vì chân linh
    Phát nguyện tích đức tu nhân, làm duyên, làm phúc cúng dâng Tin Bảo, giúp đỡ cô nhi quả phụ, tế bần cứu nạn, hiếu thuận tông nhân để lấy phúc này hướng về Tiên Tổ.
    Cúi xin linh thiêng chứng giám, thụ hưởng lễ vật, phù hộ độ trì con cháu, qua lại soi xét cửa nhà. Che tai cứu nạn, ban tài tiếp lộc, điều lành mang đến, điều dữ xua đi. Độ cho gia đạo hưng long, quế hờ tươi tốt, cháu con vinh hưởng lộc trời, già trẻ nhuần ơn Phật Thánh.
    Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin chứng giám.


    van-khan-ta-mo
     
    Sau khi khấn xong, đợi hết 2/3 tuần hương thì đi lễ tạ các nơi, hóa vàng, xin lộc và mọi người trở về nhà làm lễ gia thần và gia tiên ở nhà.
     

    Văn khấn Tiết Thanh Minh tại nhà

     
    Nam mô A di Đà Phật!
    Nam mô A di Đà Phật!
    Nam mô A di Đà Phật!
    Con lạy chín phương trời, mười phương chư phật, chư phật mười phương
    Con lạy gia tiên tiền tổ, họ hàng nội ngoại hai bên gia tộc họ…
    Con lạy bà tổ cô ông mãnh, ông bà, cô bé Đỏ, cậu bé Đỏ tại gia
    Hôm nay là ngày... tháng... năm...
    Nay con giữ việc phụng thờ tên là..., tuổi…, sinh tại xã..., huyện..., tỉnh... cùng toàn gia, trước bàn thờ gia tiên cúi đầu bái lễ.
    Kính mời thổ công Táo quân đồng lai cách cảm.
    Kính dâng lễ bạc: trầu rượu, trà nước, vàng hương, hoa quả cùng phẩm vật lòng thành nhân dịp tiết Thanh Minh, kính mời hương hồn nội ngoại tổ tiên, kỵ, cụ, ông bà, cha mẹ, cô dì chú bác, anh chị em chứng giám và hưởng lễ.
    Con thành tâm thành kính cúi xin gia tiên tiền tổ, bà tổ cô ông mãnh, ông bà… phù hộ độ trì, đề tâm xếp nếp, vuốt ve che chở cho đại gia đình con bình an, thịnh vượng, ba tháng mùa hè chín tháng mùa đông đều mát mẻ, tốt tươi. Điều lành mang lại, điều dữ mang đi cho công việc của gia đình con đều thuận buồn xuôi gió, gặp nhiều may mắn.
    Chúng con kính dâng lễ bạc tâm thành, cúi xin gia tiên chứng minh chứng giám cho lòng thành của toàn thể gia quyến.
    Nam mô A di Đà Phật!
    Nam mô A di Đà Phật!
    Nam mô A di Đà Phật!

    Sau khi đọc xong bài vấn, gia chủ vái ba vái, chờ tuần hương sau đó hóa vàng, hạ mâm lễ để thụ lộc.


    Những điều cần lưu ý khi đi tảo mộ tiết thanh minh năm 2022


    1. Khi đi tảo mộ, trên đường đi không được dẫm đạp lên phần mộ của người khác, cần phải lễ độ cung kính, không được phá hoại đồ thờ cúng hay tỏ thái độ bất kính để tránh gặp xui xẻo.

    2. 
    Đi tảo mộ nên mặc quần áo nghiêm chỉnh, không mặc quần đùi áo cộc hay váy ngắn. Không nên chụp ảnh tạo dáng ngoài mộ. 

    3. Thắp hương ở nơi thờ thổ công, thổ địa trước khi thắp hương ở phần mộ phần gia tiên. Bên cạnh đó, khi thắp hương nên thắp cho cả những ngôi mộ ở xung quanh mộ nhà mình.

    4. Người làm lễ nên là con trưởng, cháu đích tôn hoặc người kế thừa việc thờ cúng trong gia đình, dòng họ.

    5. Đối với những mộ xây, nếu cần tu sửa lăng mộ những phần bị hư hỏng thì cần thắp hương xin phép lau dọn. Đối với những ngôi mộ đất thì xin phép dọn cỏ, đắp đất mới… để phần mộ được sạch sẽ, cao ráo. Tuy nhiên cần lưu ý chỉ nên nhổ cỏ ở bề mặt trên, không nên đào bới gây sạt lở và ảnh hưởng đến mộ phần.
    Đặc biệt lưu ý, những ngôi mộ kết (mộ phát) chỉ sắp lễ thắp hương, tuyệt đối không nên động chạm đến mộ, không nhổ cỏ hay đào xới lên phần mộ đó, tránh ảnh hưởng đến gia đình, con cháu.

    Tham khảo: 
    Mộ kết - Hiện tượng tâm linh kỳ bí chưa có lời giải đáp

     
    6. Phụ nữ có thai hay đang trong thời kỳ kinh nguyệt cũng tránh không nên đi tảo mộ. Những người bị đau nhức xương khớp hay nhiễm phong hàn cũng không nên ra mộ, thành kính vái vọng là được.
     
    7. Những người có khí chất yếu, khi về nhà nên bước qua chậu lửa. Nam 7 lần và nữ 9 lần hoặc rắc nước lá bưởi để xóa bỏ năng lượng xấu, tránh nhiễm hàn khí.
     
    Bài viết liên quan:  Tổng hợp 36+ mẫu lăng mộ đá đẹp nhất                            

    Hi vọng bài viết Đá mỹ nghệ Phan Vinh sưu tầm và tổng hợp trên đây sẽ cung cấp những thông tin hữu ích cho bạn đọc!